Multimedialna historia Koła została zaprezentowana podczas obchodów Jubileuszu 60-lecia Koła Łowieckiego "Orzeł" w Chełmnie
w dniu 8 listopada 2013 r.
Bezpośrednio po II wojnie światowej na terenach wokół Chełmna, aż po Grudziądz, Lisewo i Chełmżę gospodarkę łowiecką prowadziło jedno Koło Łowieckie „Dzik” (zwane także „Jedynką”, później Nr 26), z którego w kolejnych latach utworzono KŁ Nr 2 „Gwardia” (1946), KŁ Nr 29 „Czarny Kot” (1948) i Wojskowe KŁ Nr 227 (1949). Natomiast nasze Koło Łowieckie powstało 28 lipca 1953 roku z wyodrębnienia się grupy myśliwych należących do KŁ Nr 2 „Gwardia” w Chełmnie i zostało zarejestrowane jako Koło Łowieckie Nr 3 w Chełmnie.
Inicjatorem tych zdarzeń był zasłużony działacz łowiecki Kazimierz Szlachetko. Współzałożycielami Koła byli ponadto: Mieczysław Adamka, Piotr Gargol, Zbigniew Głowala, Mieczysław Izdebski, Wacław Lipiński, Mieczysław Maślanka i Antoni Puławski. Przez kolejne lata działalności myśliwi czasami używali nieoficjalnej nazwy „Leśnik”. Natomiast nazwę „Orzeł” wybrało dopiero Walne Zgromadzenie członków Koła w dniu 13 stycznia 1960 roku. Następnie Wojewódzka Rada Łowiecka PZŁ w Toruniu, pismem z dnia 8 marca 1960 roku, poinformowała Prezydium Powiatowej Rady Narodowej - Wydział Rolnictwa i Leśnictwa w Chełmnie o rejestracji Koła pod nazwą Koło Łowieckie Nr 28 „Orzeł” w Chełmnie. Numeracja (Nr 28) na pieczęciach Koła występowała do 1995 roku.
Pierwotnymi terenami działalności Koła był obwód łowiecki Nr 11 „Kobylanka” (teren wokół m. Marusza, Rudnik i Piaski) i Nr 90 „Łunawy” (teren wokół m. Łunawy, Podwiesk i Ruda). W 1957 r. podczas nowego podziału na tereny łowieckie obwód łowiecki Nr 11 „Kobylanka” został oddany, a Koło otrzymało obwód łowiecki Nr 89 „Ruda” (teren wokół m. Wabcz, Robakowo, Działowo i Ruda). W późniejszym okresie Koło dzierżawiło te same obwody łowieckie i jedynie ich numeracja ulegała zmianie. Obwód łowiecki Nr 90 to aktualnie Nr 51 „Podwiesk” (po uwzględnieniu wyłączeń o pow. 8759 ha, w tym 1845 ha gruntów leśnych), a obwód łowiecki Nr 89 to aktualnie Nr 67 „Robakowo” (po uwzględnieniu wyłączeń o pow. 5004 ha, w tym 378 ha gruntów leśnych). Łączna powierzchnia ww. obwodów łowieckich po uwzględnieniu wyłączeń z art. 26 Ustawy Prawo łowieckie wynosi 13763 ha, w tym grunty leśne stanowią jedynie 2223 ha (16,15%). Obwody te dla ułatwienia i usprawnienia wykonywania prac oraz realizacji niektórych polowań podzielone są na obwody podopieczne, tzw. grupy (1-6).
Funkcje w organach statutowych naszego Koła dotychczas pełnili (w kolejności chronologicznej, bez podania okresów pełnienia tych funkcji):
- przewodniczącego / prezesa: Kazimierz Szlachetko, Michał Bojarski, Roman Satora, Kazimierz Szlachetko (ponownie), Zbigniew Głowala, Włodzimierz Droszcz, Jerzy Lewicki, Adam Warżała, Marek Główczyński i Cezary Balewski (aktualnie);
- łowczego: N.N., Józef Wydra, Leon Ostrowski, Kazimierz Targos, Marek Droszcz i Tomasz Becker (aktualnie);
- sekretarza: N.N., Kazimierz Targos, Aleksander Preis, Włodzimierz Droszcz, Jerzy Lewicki, Aleksander Preis (ponownie), Antoni Mardusiński, Wojciech Lewicki, Roman Lewandowski jr, Jacek Modliborski i Zbigniew Świdlikiewicz (aktualnie);
- skarbnika: Mieczysław Maślanka, Zbigniew Głowala, Kazimierz Szlachetko, Marek Droszcz, Jerzy Siekierkowski, Ryszard Ludwikowski, Zbigniew Świdlikiewicz i Sebastian Becker (aktualnie);
- pozostali członkowie Zarządu Koła: Marian Lipiński, Wacław Lipiński, Marek Droszcz, Adam Warżała, Zbigniew Izdebski, Roman Modliborski, Zenon Kubacki, Marek Michalski, Stanisław Gargol, Jan Sentkowski, Paweł Ćwikliński, Zdzisław Prowancki, Wojciech Burchardt, Krystian Sentkowski, Marcin Mirowski (aktualnie), Mariusz Prowancki (aktualnie) i Marcin Sentkowski (aktualnie).
- przewodniczący Komisji Rewizyjnej: N.N., Michał Bojarski, N.N., Aleksander Preis, Antoni Mardusiński, Aleksander Preis (ponownie), Zbigniew Głowala, Aleksander Preis (ponownie), Roman Lewandowski sr, Andrzej Papierz i Tomasz Gnaciński (aktualnie).
- pozostali członkowie Komisji Rewizyjnej: N.N., Władysław Mastalarek, Mieczysław Maślanka, Mieczysław Izdebski, N.N., Zygmunt Tytkiewicz, Władysław Mastalarek (ponownie), Stanisław Becker, Wacław Kwiatkowski, Marek Główczyński, Marek Droszcz, Mieczysław Adamka, Antoni Mardusiński, Stanisław Kasprzyk, Marian Lipiński, Zbigniew Głowala, Mieczysław Maślanka (ponownie), Wacław Kwiatkowski (ponownie), Aleksander Preis, Zbigniew Izdebski, Marek Wichliński, Marek Droszcz (ponownie), Marek Piekielniak, Stanisław Becker (ponownie), Zbigniew Ćwikliński, Piotr Sławiński, Cezary Balewski, Sebastian Becker, Wojciech Lewicki (aktualnie) i Szymon Puławski (aktualnie).
Natomiast delegatami Koła na Wojewódzkie Zjazdy Delegatów PZŁ w Bydgoszczy i od 1975 roku w Toruniu, a po 1998r. Okręgowe Zjazdy Delegatów PZŁ w Toruniu zostali wybrani (chronologicznie):
- 1960 r. – Kazimierz Szlachetko;
- brak informacji/dokumentów dotyczących delegatów do 1980 r.;
- 1980 r. – Kazimierz Szlachetko i Kazimierz Targos;
- 1981 r. – Wacław Lipiński i Aleksander Preis;
- 1982 r. – Włodzimierz Droszcz i Kazimierz Targos;
- 1986 r. – Jerzy Lewicki i Aleksander Preis;
- 1990 r. – Zbigniew Izdebski i Jerzy Lewicki;
- 1995 r. – Zbigniew Izdebski i Kazimierz Targos;
- 2000 r. – Marek Droszcz i Adam Warżała;
- 2005 r. – Marek Droszcz i Wojciech Lewicki;
- 2010 r. – Marek Droszcz, Marek Główczyński i Wojciech Lewicki
- 2015 r. – Marek Droszcz, Marek Główczyński i Zdzisław Prowancki;
- 2023 r. – Cezary Balewski, Tomasz Becker, Wojciech Lewicki i Jacek Modliborski.
Członkowie Koła byli wybierani do organów powiatowych i wojewódzkich oraz podległych im komisji, a później do okręgowych organów i komisji PZŁ (chronologicznie):
- Kazimierz Szlachetko – przewodniczący Powiatowej Rady Łowieckiej w Chełmnie (1952 - 1965), członek Zarządu Wojewódzkiego PZŁ w Bydgoszczy i Toruniu oraz członek Wojewódzkiej Komisji Rewizyjnej PZŁ w Toruniu (1970 - 1981);
- Marek Główczyński – sekretarz Powiatowej Rady Łowieckiej w Chełmnie (1973 - 1975) i zastępca prezesa Okręgowego Sądu Łowieckiego PZŁ w Toruniu (2015 - 2023);
- Kazimierz Targos – członek Wojewódzkiej Rady Łowieckiej PZŁ w Toruniu (1980 - 1985);
- Jerzy Lewicki – członek Wojewódzkiej Komisji Ochrony Środowiska przy WRŁ PZŁ w Toruniu (1983-1986) i członek Wojewódzkiej Komisji Rewizyjnej PZŁ w Toruniu (1986 - 1995);
- Marek Droszcz – członek Okręgowej Rady Łowieckiej PZŁ w Toruniu (2000 - 2015) i członek okręgowych komisji, tj.: Etyki Tradycji i Zwyczajów Łowieckich (2000 - 2005), Kultury i Promocji Łowiectwa (2005-2010), Strzelectwa Myśliwskiego (od 2000 roku - nadal) i oceny prawidłowości odstrzału samców zwierzyny płowej (od 2005 roku - nadal) oraz kolegium redakcyjnego myśliwskiego kwartalnika „NEMROD” (od 2010 do 2018);
- Zdzisław Prowancki – członek Zespołu Nadzorczo-Kontrolnego przy Okręgowym Zjeździe Delegatów PZŁ w Toruniu (2019 - 2023);
- Cezary Balewski – sekretarz Zespołu Nadzorczo-Kontrolnego przy Okręgowym Zjeździe Delegatów PZŁ w Toruniu (2023 - nadal);
- Sebastian Becker – członek komisji oceny prawidłowości odstrzału samców zwierzyny płowej (od 2023 roku - nadal);
- Agnieszka Szymczak – członkini Komisji Kynologicznej przy ZO PZŁ w Toruniu (2019 – nadal / w naszym Kole od 2024 roku).
W dn. 05.11.1999 r. Koło otrzymało sztandar (więcej informacji w dziale Myśliwi-Sztandar i hymn), który potem został udekorowany Złotym Medalem Zasługi Łowieckiej (nadany 08.12.1999 r). Natomiast najwyższe odznaczenie łowieckie, tj. Honorowy Żeton Zasługi - ZŁOM nadano Kołu 23.04.2008 r. Członkowie Koła mogą również poszczycić się wieloma odznaczeniami łowieckimi. Jednocześnie na podstawie uchwał Walnych Zgromadzeń członków naszego Koła i późniejszych wniosków kierowanych przez Zarząd Koła do Kapituły Odznaczeń Łowieckich odznaczenia łowieckie przyznano też osobom spoza PZŁ. Szczegółowe informacje znajdują się w dziale Myśliwi-Odznaczenia Myśliwi-Odznaczenia.
Członkowie Koła mogą poszczycić się wieloma sukcesami łowieckimi, m.in. zdobytymi w naszym łowisku (więcej informacji w dziale Myśliwi-Trofea myśliwskie). Ponadto wspaniałe trofea, często medalowe, niektórzy członkowie Koła zdobyli polując w innych rejonach kraju i Europy oraz na innych kontynentach.
Członkowie Koła przesyłali materiały (publikacje, artykuły i zdjęcia) do różnych czasopism. Zostały one opublikowane w "Łowcu Polskim" i kwartalniku „Nemrod”. Natomiast w gazecie regionalnej „Czas Chełmna” z dn. 16.02.2007 r. ukazał się całostronicowy artykuł dotyczący naszego Koła, pt.: „Sadzą, dokarmiają i czasem polują ...”. Artykuł ten przybliżył mieszkańcom rejonu Chełmna prawdziwy charakter polskiego łowiectwa.
W 2013 roku nasze Koło w całości sfinansowało wydanie książki/monografii łowieckiej, pt.: "CHEŁMIŃSCY MYŚLIWI. Historia i działalność Koła Łowieckiego „Orzeł“ w Chełmnie.", której autorami są Jacek Lewicki i Wojciech Lewicki. Więcej informacji na ten temat w dziale Monografia.
Członkowie naszego Koła mogą poszczycić się wieloma sukcesami w strzelectwie myśliwskim. W 1998 (Marek Droszcz, Marek Piekielniak i Jędrzej Siekierkowski) i 1999 roku (Marek Droszcz, Stanisław Rączka i Jędrzej Siekierkowski) wywalczyli zespołowo III miejsca w klasie powszechnej na szczeblu województwa toruńskiego. Natomiast później przez wiele lat zdobywaliśmy I miejsca (zespołowo) w klasie powszechnej na Mistrzostwach Okręgu PZŁ w Toruniu:
- 2001 r. (Marek Droszcz, Tadeusz Modliborski i Jędrzej Siekierkowski),,
- 2002, 2003 i 2004 r.(Michał Droszcz, Tadeusz Modliborski i Jędrzej Siekierkowski),
- 2005 r.(Zbigniew Ćwikliński, Michał Droszcz i Jędrzej Siekierkowski),
- 2006 r.(Zbigniew Ćwikliński, Tomasz Janus i Jędrzej Siekierkowski),
- 2007 r.(Paweł Ćwikliński, Zbigniew Ćwikliński i Tomasz Janus).
W 2007 roku reprezentanci Koła w klasyfikacji generalnej [trzy najlepsze wyniki ww. reprezentantów z klasy powszechnej i mistrzowskiej: Michał Droszcz, Tomasz Janus i Zdzisław Prowancki) zdobyli Puchar Prezesa ORŁ w Toruniu.
Natomiast w 2008 r. na takich zawodach zajęliśmy zespołowo II miejsce w klasie powszechnej (Paweł Ćwikliński, Zbigniew Ćwikliński i Tomasz Janus) i III miejsce w klasie otwartej (Michał Droszcz, Zdzisław Prowancki i Jędrzej Siekierkowski). Taki sam sukces osiągnęliśmy w 2009 roku zajmując drużynowo II miejsce w klasie powszechnej (Zbigniew Ćwikliński, Tomasz Janus i Krystian Sentkowski) i III miejsce w klasie open (Tomasz Janus, Zdzisław Prowancki i Jędrzej Siekierkowski).
Dotychczas sześciu członków Koła zdobyło tytuł mistrza strzelectwa myśliwskiego (chronologicznie: Marek Droszcz – 2001 r., Tadeusz Modliborski – 2004 r., Zdzisław Prowancki – 2004 r., Jędrzej Siekierkowski – 2006 r., Michał Droszcz – 2007 r. i Tomasz Janus – 2009 r.), a dwóch zdobyło Brązowy "Wawrzyn strzelecki" (Michał Droszcz – 2007 r. oraz Zdzisław Prowancki – 2011 r. i 2012 r.).
Od 1996 roku, przez kilkanaście lat nasze Koło współorganizowało „Hubertusa” w Działowie. Była to impreza myśliwsko-jeździecka organizowana w ostatnią sobotę października wspólnie z klubem jeździeckim „Joker” z Działowa (Łukasz Madej) i Gospodarstwem Rolnym Działowo (Janina i Piotr Madej). Odbywało się wówczas „polowanie hubertowskie” na dziki i lisy połączone z późniejszą pogonią konną za tzw. „lisem”. W 2007 roku uroczystości te miały charakter okręgowego dnia św. Huberta.
Natomiast własne „Hubertowiny” Koło zawsze organizuje w pierwszą lub drugą sobotę listopada. Wówczas „polowanie hubertowskie” na dziki i lisy poprzedzone jest Mszą Świętą w Kościele w Sztynwagu, gdzie stoi figura Św. Huberta. Natomiast polowanie kończy się szczególnie uroczystym pokotem, a czasami polową Mszą Świętą. Zapalane są wówczas znicze dla każdego członka Koła, który odszedł do „Krainy Wiecznych Łowów”. Opiekę duszpasterską nad członkami Koła sprawuje ks. kanonik Bogdan Tułodziecki. Usankcjonował to biskup toruński Andrzej Suski, który przychylił się do prośby Zarządu Koła i mianował (pismo L.dz.1353/17/BD z dn. 22.08.2017 r.) ww. Czcigodnego Księdza Duszpasterzem Myśliwych zrzeszonych w Kole Łowieckim „Orzeł” w Chełmnie (w porozumieniu z Diecezjalnym Duszpasterzem Myśliwych oraz Wydziałem Duszpasterskim Kurii Diecezji Toruńskiej).
Przedstawiciele Koła prowadzili spotkania z młodzieżą szkół podstawowych położonych na terenie dzierżawionych obwodów i organizowali pikniki edukacyjne dla przedszkolaków. Zarząd Koła dba o przestrzeganie tradycji i zwyczajów łowieckich. W czasie polowań nie zapomina o sygnałach łowieckich i pokocie oraz o gorącym posiłku dla naganiaczy, pomocników i myśliwych.
Koło współorganizowało wystawę łowiecką w Muzeum Ziemi Chełmińskiej, mieszczącym się w Ratuszu w Chełmnie, z okazji 90 lecia PZŁ i 60 lecia naszego Koła (25.10.2013 r. – 20.01.2014 r.). Ufundowało i postawiło figurę Św. Huberta przy Kościele w Sztynwagu (02.07.2006 r.; więcej informacji w dziale Myśliwi-Figura św. Huberta).
Członkowie Koła uczestniczą w imprezach i konkursach organizowanych przez Zarząd Okręgowy PZŁ w Toruniu. Laureatami konkursów kulinarnych byli Marek Główczyński (w 2006 r. i 2007 r.) i Anna Tejza–Mirowska (w 2012 r. i 2013 r.). Natomiast laureatami konkursów fotograficznych byli Michał Droszcz (2012 r.) i Wojciech Lewicki (2013 r.).
Aktualnie Koło ma dwóch sygnalistów łowieckich (Mariusz Prowancki i Krystian Sentkowski) i dwóch trębaczy łowieckich (Janusz Bojarczuk i Radosław Bojarczuk) oraz własny hymn (więcej informacji w dziale Myśliwi-Sztandar i hymn). Prowadzona jest Kronika Koła (od 1999 roku; Sabina Gargol – kronikarz, Regina Gargol - pomocnik) i strona internetowa www.klorzel.pl (Marcin Mirowski – administrator strony internetowej od chwili jej uruchomienia w dn. 02.07.2008 r.).
W 2021 roku nasze Koło, po 68 latach działalności, doczekało się własnej siedziby. Drewniany budynek zostały postawiony w Nowejwsi Chełmińskiej na gruncie zakupionym od Kol. Zbigniewa Gargol. Odbywają się tutaj posiedzenia Zarządu Koła i inne spotkania oraz wyeksponowane są pamiątki, sztandar i trofea łowieckie. W tym samym roku obok budynku siedziby Koła został postawiony tzw. „Kamień pamięci” (darczyńcami i jego opiekunami są Kol. Zbigniew Ćwikliński i Kol. Paweł Ćwikliński) upamiętniający członków Koła, którzy odeszli do „Krainy Wiecznych Łowów”. Uroczyste otwarcie siedziby Koła, połączone z poświęceniem budynku i „Kamienia pamięci” oraz z piknikiem rodzinnym, odbyło się dn. 29.07.2023 r. (w roku jubileuszu 100-lecia zjednoczonego łowiectwa i 70-lecia działalności naszego Koła).
We wrześniu 2024 roku obok siedziby Koła została oddana do użytku chłodnia (własność Państwowej Inspekcji Weterynaryjnej), która związana jest z występującymi w ok. Chełmna ogniskami afrykańskiego pomoru u świń / dzików (ASF) i walką z tą chorobą. Niestety kolejnym utrudnieniem w działalności naszego Koła stały się wilki. Na przełomie wieków ( XX / XXI w.) „bure drapieżniki” powróciły w nasz rejon. Początkowo były to pojedyncze przechodnie osobniki, które robiły trochę zamieszania i po paru tygodniach opuszczały nasze łowiska. Niestety po 2020 roku ich watahy stały się na tyle liczne, że u nas osiadły i zaczęły odchowywać młode. W 2024 roku zlokalizowane zostały cztery nory, w tym trzy z potwierdzonymi szczeniętami.
Jaki będzie 2025 rok i sezon łowiecki 2025/2026? Na to pytanie nich każdy odpowie sobie sam.
„Darz Bór”
Autorem tekstu i poniższych zdjęć jest Kol. Wojciech Lewicki - ostatnia aktualizacja: 09.01.2025 r.